Storingsvrij | Systeemstatus-Register
De Autoriteit voor Zakelijke Integriteit en Transactietoezicht
Zoeken
Home / Transport en logistiek

Transport en logistiek: vrachtprijs veiligstellen en vrachtfraude voorkomen

Een vervoerder rijdt eerst en factureert daarna. Brandstof, tol, lonen en materieel zijn dan al betaald. Lees hoe u nieuwe verladers en charters beoordeelt, vrachtfraude herkent en wat u doet als de vrachtprijs niet wordt betaald.

In transport en logistiek is voorfinanciering de norm. Een vervoerder betaalt diesel, tol, chauffeurs, onderhoud en de lease van zijn trekkers, en stuurt pas na aflevering een factuur. Die factuur wordt vervolgens vaak pas na 30 dagen of later betaald. Wie veel ritten rijdt voor een opdrachtgever die niet betaalt, heeft binnen een paar weken een groot bedrag openstaan. Dat geldt voor wegvervoerders, maar ook voor expediteurs, warehousing en koeriersdiensten: de hele sector transport en logistiek werkt op krediet.

Op deze pagina leest u welke betalingsrisico’s typisch zijn voor de sector, hoe u verladers en charters beoordeelt, hoe vrachtfraude in grote lijnen werkt, welke juridische punten belangrijk zijn en hoe de registers van STZB daarbij helpen.

Kredietrisico van opdrachtgevers in transport en logistiek
Vervoerders en logistieke dienstverleners schieten kosten voor en factureren pas na de rit.

Waarom betalingsrisico in de vervoerssector zo snel oploopt

Ondernemers in transport en logistiek werken in een markt met een paar kenmerken die het betalingsrisico groter maken:

  • Hoge vaste en variabele kosten per rit: elke rit wordt volledig voorgefinancierd.
  • Hoge frequentie: een vaste opdrachtgever laat vaak dagelijks laden. Het openstaande bedrag groeit elke dag.
  • Smalle marges: één onbetaalde rit kan de winst van tientallen andere ritten opeten.
  • Veel tussenpersonen: charters en expediteurs besteden ladingen door, waardoor u niet altijd weet wie uiteindelijk betaalt.
  • Snelle opdrachten: ladingen via vrachtbeurzen of op het laatste moment geven weinig tijd voor controle.
  • Internationale opdrachtgevers: incasso over de grens is lastiger en duurder.

Rekenvoorbeeld: een vervoerder rijdt vijf dagen per week een rit van € 650 voor een nieuwe opdrachtgever, met een betaaltermijn van 30 dagen. Na zes weken, als de eerste factuur over tijd is, staan er al ongeveer dertig ritten open: circa € 19.500. Betaalt de opdrachtgever niet, dan is dat bedrag aan kosten al uitgegeven. Facturen per rit of per week, in plaats van per maand, en een limiet per opdrachtgever beperken dit risico.

Transport en logistiek: waarom betalingsrisico in de vervoerssector zo snel oploopt
Waarom betalingsrisico in de vervoerssector zo snel oploopt in één oogopslag.

Transport en logistiek: nieuwe opdrachtgevers en ladingen controleren

De eerste ritten voor een nieuwe opdrachtgever zijn het grootste risico. U kent het betaalgedrag nog niet, en een partij die van plan is niet te betalen, laat zo veel mogelijk ritten rijden voordat de eerste factuur vervalt. Een praktische controle vóór de eerste lading:

  1. Controleer de inschrijving. Bekijk bij de KVK de inschrijvingsdatum, bestuurders, vestigingsadres en activiteiten. Past de onderneming bij de lading?
  2. Verifieer de contactpersoon. Bel het algemene nummer van de onderneming en controleer of de persoon daar werkt en bevoegd is om opdrachten te geven.
  3. Controleer e-mail en domein. Een opdracht vanaf een gratis e-mailadres of een domein dat net afwijkt van de officiële naam is een waarschuwing.
  4. Doe een kredietcheck. Met een kredietcheck bij STZB ziet u of er geregistreerde betalingsachterstanden bij andere schuldeisers zijn.
  5. Leg de opdracht schriftelijk vast. Laad- en losadres, tijden, lading, vrachtprijs, betaaltermijn en toepasselijke voorwaarden.
  6. Begin klein. Rijd eerst een paar ritten met korte betaaltermijnen en schaal op na tijdige betaling.

Deze controle hoeft niet lang te duren. Maak er een vaste routine van voor de planner of binnendienst, met een korte lijst die bij elke nieuwe opdrachtgever wordt afgevinkt. Leg vast wie mag afwijken, bijvoorbeeld bij een spoedlading van een bekende partij. Zo voorkomt u dat drukte op de planning ten koste gaat van de controle, juist op de momenten dat fraudeurs daar gebruik van maken.

Verladers, charters en expediteurs: wie betaalt de vrachtprijs?

In de praktijk is de partij die laadt niet altijd de partij die betaalt. Een verlader geeft een opdracht aan een expediteur, die de rit doorbesteedt aan een charter, die op zijn beurt een vervoerder inhuurt. Uw contractpartij is de partij die u de opdracht gaf, en die moet u beoordelen.

OpdrachtgeverKenmerkAandachtspunt
VerladerEigenaar of verzender van de ladingVaak solide, maar controleer bij nieuwe en kleine verladers het betaalgedrag
ExpediteurOrganiseert vervoer namens de verladerBetaalt u meestal pas als hij zelf is betaald; let op betaaltermijnen
CharterBemiddelt ladingen tussen verladers en vervoerdersSoms weinig vermogen en materieel; hogere kans op uitval
Andere vervoerderBesteedt een deel van zijn ritten doorKan zelf liquiditeitsproblemen hebben; kijk naar recente registraties

Een charter met een kantoor en een telefoon kan honderden ritten per maand doorbesteden zonder eigen materieel. Valt zo’n partij om, dan blijven veel vervoerders tegelijk met onbetaalde facturen achter. Controleer daarom niet alleen de verlader, maar juist ook de tussenpersoon die u betaalt.

Vraag bij een nieuwe charter ook wie de verlader is en of u die mag benaderen. Een bonafide tussenpersoon heeft daar soms commerciële bezwaren tegen, maar volledig geheimzinnig doen over de herkomst van de lading is een waarschuwing. Controleer daarnaast of de charter beschikt over de vergunningen en verzekeringen die bij zijn activiteiten horen.

Vrachtfraude en dubbele opdrachten herkennen

Vrachtfraude komt in verschillende vormen voor. In grote lijnen zijn er twee richtingen: fraude waarbij de vervoerder niet wordt betaald, en fraude waarbij de lading verdwijnt. Veelvoorkomende patronen zijn:

  • Fictieve opdrachtgever: een partij geeft opdrachten onder een verzonnen of overgenomen naam en verdwijnt voordat de eerste factuur vervalt.
  • Identiteitsfraude: fraudeurs gebruiken de naam, het KVK-nummer en het logo van een bestaand bedrijf, met een afwijkend e-mailadres of telefoonnummer.
  • Dubbele opdracht: een tussenpersoon neemt een lading aan, besteedt die door aan een vervoerder en int de vrachtprijs bij de verlader zonder de vervoerder te betalen.
  • Ladingdiefstal via een nepvervoerder: een partij doet zich voor als vervoerder, haalt de lading op en levert die nooit af.

Omdat ladingen in transport en logistiek vaak snel en digitaal worden verdeeld, hebben fraudeurs weinig nodig om geloofwaardig over te komen. Signalen zijn onder meer: veel haast, ongewoon gunstige vrachtprijzen, een opdrachtgever die alleen per e-mail of berichtenapp communiceert, wijziging van het losadres tijdens de rit en een nieuwe onderneming met veel opdrachten. Controleer bij twijfel de Fraudedatabank. Daarin staan debiteuren met een patroon van afnemen zonder te betalen. Bent u gedupeerd, dan kan STZB u met toestemming van alle betrokkenen in contact brengen met andere gedupeerden, bijvoorbeeld voor een gezamenlijke aangifte bij de politie.

Afspraken over vrachtprijs, betaaltermijn en voorwaarden

Veel discussies over betaling ontstaan doordat de afspraken niet duidelijk zijn. Leg bij elke opdracht minimaal vast:

  • de vrachtprijs en wat daaronder valt, zoals wachturen, toeslagen voor brandstof of tol en extra losadressen;
  • de betaaltermijn. Zonder afspraak geldt voor handelstransacties 30 dagen na ontvangst van de factuur; afspreken mag in de regel tot 60 dagen. Zie wettelijke betalingstermijn;
  • welke algemene voorwaarden van toepassing zijn, zoals de branchevoorwaarden die u hanteert;
  • wie de opdrachtgever en de betalende partij is, met volledige naam en KVK-nummer;
  • wat er gebeurt bij annulering op het laatste moment.

Veel vervoerders werken met een vaste prijslijst en een raamovereenkomst voor vaste opdrachtgevers. Leg daarin ook vast hoe vaak u factureert en wat er gebeurt als een factuur over tijd is, bijvoorbeeld dat u dan alleen nog tegen vooruitbetaling rijdt.

Na de betaaltermijn loopt bij handelstransacties automatisch de wettelijke handelsrente, sinds 1 juli 2026 10,4% per jaar (actuele stand bij de Rijksoverheid). Voor incassokosten geldt de wettelijke staffel, tenzij u iets anders heeft afgesproken. Lees incassokosten zakelijk.

Retentierecht op lading: drukmiddel met grenzen

Een vervoerder die de lading onder zich heeft, kan in bepaalde gevallen weigeren die af te geven totdat zijn vordering is betaald. Dat retentierecht volgt in het algemeen uit artikel 3:290 van het Burgerlijk Wetboek Boek 3, en voor vervoer gelden daarnaast specifieke regels in Boek 8 BW en in de gebruikelijke vervoersvoorwaarden. Het kan een sterk drukmiddel zijn, juist omdat de ontvanger de goederen nodig heeft.

Wees er wel voorzichtig mee:

  • Of en voor welke vorderingen u de lading mag vasthouden, hangt af van de wet, de voorwaarden en de vraag wie eigenaar van de lading is. Dat is niet altijd uw opdrachtgever.
  • Bederfelijke of tijdkritische lading levert snel schade op. Wie ten onrechte vasthoudt, kan zelf aansprakelijk worden.
  • Kondig het vasthouden schriftelijk aan en geef de mogelijkheid om direct te betalen.
  • Zorg voor veilige opslag en leg de staat van de lading vast.

Raadpleeg een advocaat met ervaring in vervoersrecht voordat u een lading vasthoudt. Een verkeerd ingezet retentierecht kan meer kosten dan de vrachtprijs.

Een onbetaalde vrachtfactuur: stappenplan

  1. Controleer de stukken. Opdrachtbevestiging, getekende vrachtbrief of CMR, afleverbewijs en eventuele wachttijdregistratie.
  2. Neem direct contact op. Bel op de eerste dag na de vervaldatum en vraag naar de reden. Is er een klacht over schade of vertraging, leg die dan vast.
  3. Stop met rijden bij een open achterstand. Neem geen nieuwe ladingen aan van een opdrachtgever die niet betaalt, of rijd alleen nog tegen vooruitbetaling.
  4. Stuur een aanmaning en zo nodig een ingebrekestelling. Noem de facturen, het bedrag, de rente en een redelijke termijn.
  5. Let op de verjaring. Voor vorderingen uit een vervoerovereenkomst gelden vaak veel kortere verjaringstermijnen dan de gebruikelijke vijf jaar. Bij wegvervoer is dat in de regel één jaar. Wacht dus niet te lang en laat de termijn bij twijfel controleren. Een schriftelijke aanmaning is niet altijd genoeg om zo’n korte termijn veilig te stellen; vraag een jurist hoe u uw vordering tijdig beschermt.
  6. Meld de achterstand. Een onbetwiste, opeisbare vordering kunt u als deelnemer melden in de Achterstandendatabank.

Een voorbeeldtekst voor de aanmaning: “Volgens onze administratie staan de facturen [nummers] voor vervoer op [data] van in totaal € [bedrag] nog open. De betaaltermijn is verstreken. Wij verzoeken u dit bedrag binnen zeven dagen te voldoen. Tot betaling nemen wij geen nieuwe opdrachten van u aan. Wij behouden ons alle rechten voor, waaronder het in rekening brengen van rente en incassokosten.”

Transport en logistiek: een onbetaalde vrachtfactuur: stappenplan
Een onbetaalde vrachtfactuur: stappenplan in één oogopslag.

Internationale ritten en buitenlandse opdrachtgevers

Bij internationaal wegvervoer is het CMR-verdrag van toepassing. Dat regelt onder meer de vrachtbrief en de aansprakelijkheid van de vervoerder. Voor de betaling van de vrachtprijs maakt het vooral uit waar uw opdrachtgever gevestigd is. Een buitenlandse opdrachtgever die niet betaalt, is lastiger aan te spreken dan een Nederlandse.

  • Controleer buitenlandse opdrachtgevers vooraf in het handelsregister van hun land en via uw netwerk.
  • Spreek bij nieuwe buitenlandse opdrachtgevers vooruitbetaling of korte termijnen af.
  • Leg in de opdracht vast welk recht en welke rechter bevoegd is.
  • Factureer snel en volledig, met alle documenten als bijlage.

Het register van STZB richt zich op zakelijke betalingsachterstanden en is het meest bruikbaar bij opdrachtgevers die in Nederland actief zijn. Ook een buitenlandse partij heeft hier vaak een Nederlandse vestiging of tussenpersoon; controleer die dan op dezelfde manier.

Warehousing en fulfilment: andere risico's binnen transport en logistiek

Niet iedere onderneming in transport en logistiek rijdt zelf. Opslagbedrijven, fulfilmentcentra en crossdocklocaties hebben een ander risicoprofiel. Zij factureren vaak maandelijks voor opslag, handling en orderverwerking, en hebben de goederen van de klant soms maanden onder zich.

  • Langlopende contracten: een klant met een contract voor een jaar of langer kan halverwege in de problemen komen, terwijl de opslagkosten doorlopen.
  • Voorraad als zekerheid: de opgeslagen goederen kunnen een drukmiddel zijn, maar de vraag of u ze mag vasthouden hangt af van de wet, de voorwaarden en wie eigenaar is. Vaak is de voorraad verpand aan een financier van de klant.
  • Afhankelijkheid van één klant: een fulfilmentcentrum dat is ingericht voor één grote webwinkel, staat bij het wegvallen van die klant met lege vakken en vaste lasten.
  • Startende webwinkels: jonge e-commercebedrijven groeien soms snel, maar hebben weinig reserves.

Praktische maatregelen zijn een borg of vooruitbetaling van de eerste maand, maandelijkse facturering vooraf voor vaste opslag, een duidelijk beding over het vasthouden van goederen bij achterstand in uw voorwaarden, en een kredietcheck vóór de start. Neem klanten met een grote voorraad bij u ook op in de monitor.

Opdrachtgevers volgen met de Bedrijfsmonitor

Vaste opdrachtgevers worden zelden opnieuw gecontroleerd, terwijl hun positie wel verandert. Een verlader die zijn eigen leveranciers later gaat betalen, betaalt vaak ook zijn vervoerders later. Met de Bedrijfsmonitor van STZB plaatst u opdrachtgevers in een monitor en krijgt u een melding zodra er bij STZB een nieuwe registratie over een van hen binnenkomt.

Een melding is een reden om de openstaande ritten na te lopen, de betaaltermijn in te korten of tijdelijk alleen tegen vooruitbetaling te rijden. Vooral charters en expediteurs waarvoor u veel ritten rijdt, horen standaard in de monitor. Omdat het openstaande bedrag in deze sector per dag oploopt, telt elke dag dat u eerder gewaarschuwd bent. Overweegt u uw facturen te laten financieren, lees dan ook de pagina over factoringmaatschappijen.

Hoe STZB ondersteunt in transport en logistiek

STZB beheert sinds 2015 een register van zakelijke betalingsachterstanden. Deelnemers zijn onder meer leveranciers, dienstverleners en kredietverstrekkers. Voor ondernemingen in transport en logistiek zijn deze diensten het meest relevant:

  • Vóór de eerste lading: een kredietcheck op verladers, expediteurs en charters, en een controle in de Fraudedatabank.
  • Tijdens de relatie: de Bedrijfsmonitor signaleert nieuwe registraties.
  • Bij een onbetaalde vrachtfactuur: u meldt de wanbetaler. Alleen onbetwiste, opeisbare vorderingen komen in aanmerking. STZB verifieert de melding, de debiteur krijgt eerst een vooraankondiging met een termijn om te betalen of bezwaar te maken, en na betaling of regeling wordt de registratie verwijderd.
  • Bij een charter of verlader die omvalt: via steunvordering zoeken komt u in contact met andere schuldeisers van dezelfde debiteur. Lees ook faillissement aanvragen.
Transport en logistiek: hoe stzb ondersteunt in transport en logistiek
Hoe STZB ondersteunt in transport en logistiek in één oogopslag.

Kredietrisico in transport en logistiek per type opdrachtgever

Niet elke opdrachtgever brengt hetzelfde risico mee. Binnen transport en logistiek verschilt het per partij wie de vrachtprijs betaalt en hoe goed u zicht heeft op die partij. Een overzicht:

OpdrachtgeverAandachtspuntWat u controleert
Vaste verladerGroeiende openstaande posten bij een bekende klantOuderdom van de facturen en signalen via de Bedrijfsmonitor
Nieuwe verladerOnbekend betaalgedrag en grote eerste opdrachtenHandelsregister, kredietcheck en een startlimiet
Charter of expediteurU weet niet altijd wie uiteindelijk betaaltSchriftelijke opdracht met de juiste opdrachtgever en betaaltermijn
Buitenlandse opdrachtgeverIncasso over de grens is lastigerToepasselijk recht, voorwaarden en eventueel vooruitbetaling

In transport en logistiek wordt vaak snel geschakeld: een rit wordt dezelfde dag geboekt en gereden. Juist daarom loont het om de controle vooraf zo eenvoudig mogelijk te maken. Leg vast welke checks verplicht zijn voordat een nieuwe opdrachtgever een eerste lading mag boeken, en houd bij grotere bedragen een limiet aan. Zo blijft het tempo van transport en logistiek behouden, zonder dat u onnodig risico loopt.

Deelnemers aan STZB kunnen vooraf in de Achterstandendatabank zien of een opdrachtgever bij anderen betalingsachterstanden heeft. Dat geldt voor transport en logistiek net zo goed als voor andere sectoren.

Checklist voor vervoerders en logistieke dienstverleners

  • Is elke nieuwe opdrachtgever, ook een charter of expediteur, vóór de eerste lading gecontroleerd?
  • Zijn contactpersoon, e-mailadres en telefoonnummer onafhankelijk geverifieerd?
  • Ligt elke opdracht schriftelijk vast, met vrachtprijs, betaaltermijn en voorwaarden?
  • Factureert u per rit of per week bij nieuwe opdrachtgevers?
  • Is er een limiet per opdrachtgever en een vaste regel om te stoppen met rijden bij een achterstand?
  • Worden vrachtbrieven en afleverbewijzen direct gedigitaliseerd en bij de factuur gevoegd?
  • Bewaakt u de korte verjaringstermijn van vervoersvorderingen?
  • Staan uw grootste opdrachtgevers in de Bedrijfsmonitor?

Meer over het structureel opvolgen van openstaande facturen leest u op de pagina debiteurenbeheer.

Veelgestelde vragen

Waarom lopen bedrijven in transport en logistiek veel betalingsrisico?

Vervoerders financieren elke rit voor en factureren achteraf. Bij een hoge ritfrequentie loopt het openstaande bedrag bij een nieuwe opdrachtgever snel op.

Hoe controleer ik een nieuwe charter of verlader?

Controleer de KVK-inschrijving, verifieer de contactpersoon via het algemene nummer, let op afwijkende e-mailadressen en doe een kredietcheck op geregistreerde achterstanden.

Wat is een dubbele opdracht?

Een tussenpersoon neemt een lading aan, besteedt die door en int de vrachtprijs bij de verlader zonder de uitvoerende vervoerder te betalen.

Mag ik een lading vasthouden als de vrachtprijs niet is betaald?

In bepaalde gevallen heeft een vervoerder retentierecht. Of dat geldt, hangt af van wet, voorwaarden en eigendom van de lading. Raadpleeg eerst een advocaat.

Hoe lang heb ik om een vrachtprijs te vorderen?

Voor vervoersvorderingen gelden vaak veel kortere verjaringstermijnen dan vijf jaar; bij wegvervoer in de regel één jaar. Laat de termijn bij twijfel controleren.

Welke betaaltermijn geldt als er niets is afgesproken?

Bij handelstransacties 30 dagen na ontvangst van de factuur. Daarna loopt automatisch de wettelijke handelsrente.

Kan ik een opdrachtgever melden bij STZB?

Ja, als deelnemer kunt u een onbetwiste, opeisbare vordering melden. De debiteur krijgt eerst een vooraankondiging met een termijn om te betalen of bezwaar te maken.

Wat doe ik bij vermoeden van vrachtfraude?

Stop met nieuwe opdrachten, leg alle communicatie vast, doe aangifte en controleer de Fraudedatabank. STZB kan u met toestemming in contact brengen met andere gedupeerden.

Weten wie u laat rijden?

Meld uw transportbedrijf aan als deelnemer van STZB en controleer verladers, expediteurs en charters vóór de eerste lading.

Aanmelden als deelnemerVraag een gesprek aan

Voor transport en logistiek

Controleer nieuwe opdrachtgevers op achterstanden en fraude, en krijg een melding als een vaste opdrachtgever ergens anders gaat achterlopen.

Of bel: 085 – 303 47 20
Werkdagen 09.00 – 17.00 uur

English »

Blijf op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen via onze jaarlijkse rapportages.